Zwolnienie lekarskie (L4, e-ZLA) lekarz wystawia na tyle dni, ile potrwa niezdolność do pracy, i może objąć nim maksymalnie 3 dni wstecz od dnia badania. Łączny okres zasiłkowy wynosi do 182 dni, a przy gruźlicy lub w ciąży do 270 dni. Za czas zwolnienia zwykle przysługuje 80% wynagrodzenia.
Czytaj w kontekście: czy pracodawca widzi na co jest l4 oraz na kurzajki bez recepty.
Poniżej tłumaczymy to po kolei: od ilu dni wstecz lekarz może wystawić L4, jaki jest maksymalny czas zwolnienia, ile pieniędzy dostaniesz i jak zwolnienie trafia do ZUS oraz pracodawcy. Wyjaśniamy też, czy L4 z teleporady jest legalne i ile kosztuje.
Na ile dni wstecz lekarz może wystawić zwolnienie lekarskie?
Lekarz może wystawić e-ZLA maksymalnie na 3 dni wstecz od dnia badania, jeśli po ocenie uzna, że w tym czasie byłeś niezdolny do pracy. To nie jest formalność, tylko decyzja medyczna: lekarz musi mieć podstawy, by przyjąć, że objawy trwały już wcześniej.
Dalej niż 3 dni wstecz zwolnienie można wystawić tylko w wyjątkowych sytuacjach, na przykład po hospitalizacji albo w leczeniu psychiatrycznym, i wtedy zwykle po ocenie lekarza orzecznika ZUS. Warto zapamiętać jedną rzecz: teleporada podlega dokładnie tym samym zasadom co wizyta stacjonarna. Zdalna konsultacja nie daje żadnego dodatkowego prawa do dłuższego wstecznego zwolnienia, ale też go nie odbiera.
Ile dni maksymalnie można być na L4?
Maksymalny okres pobierania świadczeń z tytułu jednej niezdolności do pracy, czyli okres zasiłkowy, wynosi 182 dni. Przy gruźlicy oraz gdy niezdolność do pracy przypada w okresie ciąży limit rośnie do 270 dni. Do tego limitu wliczają się wszystkie dni objęte zwolnieniem, także soboty, niedziele i święta, nie tylko dni robocze.
Pojedyncze zwolnienie zwykle wystawia się na krótszy okres, na przykład na kilka dni do dwóch tygodni, a przy dłuższych chorobach jest ono przedłużane kolejnymi L4. Sumują się one w ramach tego samego okresu zasiłkowego. Gdy 182 lub 270 dni się wyczerpie, a nadal nie możesz wrócić do pracy, dalsze świadczenia (na przykład świadczenie rehabilitacyjne) ocenia już ZUS na podstawie odrębnego wniosku.
Limity zwolnienia lekarskiego w skrócie
| Zasada | Limit | Kto płaci lub decyduje |
|---|---|---|
| Zwolnienie wstecz od dnia badania | Do 3 dni | Lekarz, po ocenie niezdolności |
| Wynagrodzenie chorobowe płacone przez pracodawcę | Pierwsze 33 dni w roku (14 dni po 50. roku życia) | Pracodawca |
| Zasiłek chorobowy z ZUS | Od 34. dnia niezdolności w roku | ZUS |
| Łączny okres zasiłkowy | 182 dni | Standardowy limit |
| Okres zasiłkowy w ciąży i przy gruźlicy | 270 dni | Wydłużony limit |
Ile wynosi wynagrodzenie na L4?
Za czas zwolnienia najczęściej przysługuje 80% podstawy wymiaru, czyli w uproszczeniu 80% Twojego zwykłego wynagrodzenia. W niektórych sytuacjach jest to 100%, między innymi w okresie ciąży, przy wypadku w drodze do pracy lub z pracy, a także za czas pobytu w szpitalu w części przypadków. Te zasady wynikają z przepisów, nie z decyzji lekarza czy pracodawcy.
Ważny jest też podział, kto wypłaca pieniądze. Za pierwsze 33 dni niezdolności do pracy w danym roku kalendarzowym (a po ukończeniu 50. roku życia za pierwsze 14 dni) wynagrodzenie chorobowe płaci pracodawca. Od 34. dnia (lub 15. dnia u osób po pięćdziesiątce) świadczenie w formie zasiłku chorobowego wypłaca ZUS. Dla Ciebie zmienia się głównie źródło przelewu, a nie samo prawo do świadczenia.
Jak zwolnienie lekarskie trafia do ZUS i pracodawcy?
e-ZLA jest w pełni elektroniczne. Po wystawieniu trafia automatycznie do ZUS oraz na profil płatnika składek, czyli Twojego pracodawcy, na Platformie Usług Elektronicznych (PUE ZUS). Nie musisz nic drukować ani nikomu zanosić papierowego druku.
Swoje zwolnienie zobaczysz na własnym profilu na PUE ZUS. W praktyce warto jednak poinformować przełożonego o nieobecności zgodnie z zasadami w firmie, bo obieg dokumentu w systemie ZUS to co innego niż zwykła kultura pracy. Nie musisz przy tym zdradzać, na co chorujesz: wyjaśniamy to w tekście o tym, czy pracodawca widzi, na co jest L4. Jeśli jesteś przedsiębiorcą, e-ZLA również trafia do ZUS, a Ty składasz stosowne dokumenty do wypłaty zasiłku według swojej formy ubezpieczenia.
Uwaga dla osób nieubezpieczonych, w tym studentów
e-ZLA, czyli klasyczne L4, dotyczy osób ubezpieczonych z tytułu pracy lub działalności: pracowników na umowie o pracę, zleceniobiorców z dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym oraz przedsiębiorców. Jeśli jesteś studentem, który nie jest ubezpieczony z tytułu zatrudnienia, nie otrzymasz e-ZLA, bo nie ma z czego wypłacić zasiłku. W takiej sytuacji lekarz na potrzeby uczelni wystawia zwykłe zaświadczenie lekarskie o niezdolności do zajęć, a nie zwolnienie ZUS. To istotna różnica, o którą warto zapytać jeszcze przed konsultacją.
Czy na zwolnieniu lekarskim można wychodzić z domu?
To zależy od tego, jak lekarz oznaczył zwolnienie. Na e-ZLA jest wskazanie, czy chory powinien leżeć, czy może chodzić. Kod "1" oznacza, że pacjent powinien leżeć, a kod "2", że może chodzić. Nawet przy adnotacji, że możesz chodzić, chodzi o czynności niezbędne do leczenia i codziennego funkcjonowania, na przykład wizytę u lekarza czy wykup leków, a nie o pracę zarobkową lub aktywności sprzeczne z celem zwolnienia.
Warto pamiętać, że ZUS oraz pracodawca mają prawo skontrolować prawidłowość wykorzystywania zwolnienia. Jeśli w czasie L4 wykonujesz pracę zarobkową albo w inny sposób wykorzystujesz zwolnienie niezgodnie z jego celem, możesz stracić prawo do zasiłku za cały okres kontrolowanego zwolnienia. Zwolnienie ma służyć powrotowi do zdrowia, a nie załatwianiu innych spraw.
Co zrobić, gdy zwolnienie lekarskie się kończy?
Jeśli po upływie zwolnienia nadal nie czujesz się zdolny do pracy, nie wracaj na siłę i nie czekaj z konsultacją do ostatniej chwili. Kolejne L4 lekarz może wystawić na następny okres niezdolności, a jeśli badanie odbędzie się już po zakończeniu poprzedniego zwolnienia, znów obowiązuje zasada maksymalnie 3 dni wstecz. Dlatego o przedłużenie warto zadbać, zanim skończy się bieżące zwolnienie, żeby nie powstała luka między dokumentami.
Czy zwolnienie lekarskie online jest legalne?
Tak. L4 wystawione po teleporadzie jest w pełni legalne, o ile lekarz po przeprowadzeniu wywiadu uzna niezdolność do pracy za zasadną. Przepisy nie różnicują zwolnienia ze względu na to, czy badanie odbyło się w gabinecie, czy zdalnie. Liczy się ocena medyczna, a nie forma wizyty.
Trzeba być uczciwym w jednej kwestii: lekarz może odmówić wystawienia zwolnienia, jeśli nie widzi podstaw medycznych. Nie ma czegoś takiego jak L4 na żądanie czy zwolnienie gwarantowane, bo lekarz zawsze ocenia zasadność. U nas, jeśli po konsultacji lekarz nie znajdzie wskazań do wystawienia zwolnienia, zwracamy 100% opłaty. Jeżeli chcesz umówić się na taką konsultację, sprawdź stronę zwolnienie lekarskie online.
Po długiej chorobie i powrocie do zdrowia część osób planuje zmiany zawodowe, na przykład zmianę pracy na spokojniejsze stanowisko. To naturalne, ale samego zwolnienia nie należy traktować jak narzędzia do takich decyzji: L4 dokumentuje realną niezdolność do pracy, nic więcej.
Ile kosztuje L4 online?
W naszym serwisie konsultacja lekarska, w ramach której lekarz może wystawić zwolnienie L4, kosztuje 99 zł. W tej cenie mieści się teleporada i, przy wskazaniach medycznych, wystawienie e-ZLA oraz e-recepty, jeśli jest potrzebna. Aktualne ceny znajdziesz też w zakładce cennik.
Zwróć uwagę, że opłata dotyczy konsultacji, a nie samego zwolnienia. Płacisz za ocenę lekarza, który sprawdza Twój stan i decyduje, czy niezdolność do pracy jest zasadna. Jeśli uzna, że nie ma podstaw do wystawienia L4, zwracamy całą opłatę. Dzięki temu nie ryzykujesz pieniędzy w sytuacji, gdy zwolnienie po prostu Ci się nie należy. Cały proces załatwisz zdalnie, a wystawione zwolnienie lekarskie online trafi do ZUS i pracodawcy automatycznie.