Wokół refundacji e-recepty narosło jedno duże nieporozumienie: ludzie mylą cenę konsultacji z ceną leku. To dwie zupełnie osobne sprawy. Za rozmowę z lekarzem w prywatnym serwisie płacisz zawsze, bo NFZ nie dopłaca do konsultacji poza kolejką. Refundacja dotyczy wyłącznie leku, który potem wykupujesz w aptece, i rządzi się własnymi zasadami. Poniżej tłumaczymy, kiedy Twoja e-recepta będzie refundowana, a kiedy zapłacisz w aptece pełną cenę.
Czytaj w kontekście: czy pracodawca widzi na co jest l4 oraz zwolnienie lekarskie na ile dni.
Co to znaczy, że recepta jest refundowana
Refundacja to dopłata Narodowego Funduszu Zdrowia do ceny leku. Zamiast płacić pełną kwotę, płacisz poziom odpłatności ustalony dla danego preparatu: bezpłatnie, ryczałt, 30 procent albo 50 procent ceny. Poziom ten jest z góry przypisany do konkretnego leku i wskazania w obwieszczeniu refundacyjnym Ministra Zdrowia, które aktualizowane jest kilka razy w roku. Farmaceuta odczytuje poziom odpłatności zapisany na e-recepcie i nalicza cenę automatycznie.
Kluczowe jest to, że o refundacji decyduje lek i wskazanie, a nie kanał, przez który dostałeś receptę. Ten sam lek refundowany kosztuje w aptece tyle samo, czy receptę wystawił lekarz rodzinny w przychodni, czy lekarz podczas teleporady.
Poziomy odpłatności, czyli ile dopłaca NFZ
Refundacja nie jest zerojedynkowa. Każdemu refundowanemu lekowi przypisany jest jeden z poziomów odpłatności, który określa, jaką część ceny pokrywasz Ty, a jaką NFZ.
| Poziom odpłatności | Ile płaci pacjent | Kiedy występuje |
|---|---|---|
| Bezpłatny | 0 zł do limitu finansowania | Leki z list S, DZ i C oraz wybrane leki w chorobach przewlekłych |
| Ryczałt | Stała, niewielka opłata za opakowanie | Leki podstawowe stosowane długotrwale |
| 30 procent | 30 procent limitu finansowania | Część leków na choroby przewlekłe |
| 50 procent | 50 procent limitu finansowania | Leki o krótszym lub uzupełniającym zastosowaniu |
| 100 procent | Pełna cena leku | Leki spoza refundacji lub recepta bez uprawnienia do refundacji |
Ważny szczegół: procent liczony jest od limitu finansowania, a nie od dowolnej ceny w aptece. Jeśli wybierzesz droższy odpowiednik niż najtańszy refundowany, różnicę powyżej limitu dopłacasz z własnej kieszeni. Dlatego dwie osoby z tym samym poziomem odpłatności potrafią zapłacić w aptece różne kwoty.
Od czego zależy, czy Twoja e-recepta będzie refundowana
Żeby lek został wydany z refundacją, muszą się zejść cztery warunki naraz:
- Lek jest na liście refundacyjnej. Nie każdy preparat jest refundowany. Leki spoza listy oraz większość leków bez recepty płacisz w całości.
- Wskazanie odpowiada refundowanemu. Ten sam lek bywa refundowany w jednej chorobie, a pełnopłatny w innej. Lekarz zaznacza to na recepcie.
- Jesteś osobą ubezpieczoną. Refundacja przysługuje osobom objętym ubezpieczeniem zdrowotnym. System sprawdza to przy realizacji recepty.
- Lekarz ma prawo wystawiać recepty refundowane. To warunek, o którym pacjenci zapominają najczęściej, więc rozwijamy go niżej.
Recepta pełnopłatna, czyli kiedy zapłacisz 100 procent
Jeśli którykolwiek z tych warunków nie jest spełniony, recepta jest pełnopłatna i w aptece płacisz pełną cenę leku, nawet jeśli ten sam lek u innego pacjenta bywa refundowany. Najczęstszy powód to brak uprawnienia lekarza do refundacji: część lekarzy w serwisach prywatnych wystawia recepty pełnopłatne, oznaczone poziomem odpłatności 100 procent. Nie jest to błąd ani ukryty koszt, tylko konsekwencja tego, że refundacja wymaga odrębnej umowy z NFZ.
Dlatego jeśli zależy Ci na refundacji konkretnego leku, dopytaj o to przed konsultacją. Przy leku, który normalnie kupujesz za kilka złotych po refundacji, różnica między receptą refundowaną a pełnopłatną bywa odczuwalna.
Przykład: przy leku, który z refundacją kosztuje kilkanaście złotych, recepta pełnopłatna oznacza zapłatę całej ceny, czyli nawet kilkadziesiąt złotych więcej za to samo opakowanie. Przy leku przyjmowanym stale ta różnica kumuluje się co miesiąc, więc dla terapii przewlekłych uprawnienie lekarza do refundacji potrafi ważyć więcej niż cena samej konsultacji.
Za co właściwie płacisz w prywatnej teleporadzie
Opłata za konsultację online nie jest ceną za receptę ani za lek. Płacisz za dostęp do lekarza poza kolejką: rozmowę dziś, wieczorem albo w weekend, zamiast czekania na wolny termin w przychodni. To lekarz ocenia po wywiadzie, czy są wskazania do recepty, i sam koszt konsultacji nie jest gwarancją jej wystawienia. U nas, jeśli lekarz nie znajdzie wskazań i odmówi, dostajesz automatyczny zwrot 100 procent opłaty. Więcej o tym, kiedy e-recepta naprawdę nic nie kosztuje, opisaliśmy osobno, a pełne stawki znajdziesz w cenniku konsultacji.
Kto ma prawo do bezpłatnych i tańszych leków
Poza zwykłą refundacją część pacjentów ma dodatkowe uprawnienia, które obniżają cenę leku jeszcze bardziej albo do zera:
- Seniorzy od 65. roku życia korzystają z listy bezpłatnych leków oznaczonej literą S.
- Dzieci i młodzież do 18. roku życia mają bezpłatne leki z odrębnej listy, oznaczane symbolem DZ.
- Kobiety w ciąży mają dostęp do bezpłatnych leków w ramach uprawnienia oznaczanego literą C.
Uprawnienie zaznacza lekarz na recepcie, a farmaceuta uwzględnia je przy wydaniu leku. Jeśli należysz do jednej z tych grup, warto o tym wspomnieć podczas konsultacji.
Jak sprawdzić poziom refundacji swojej e-recepty
Poziom odpłatności widzisz na Internetowym Koncie Pacjenta i w aplikacji mojeIKP przy każdej pozycji recepty. Ostateczną cenę pozna jednak dopiero farmaceuta w aptece, bo zależy ona także od tego, który odpowiednik leku wybierzesz. Aptekarz ma obowiązek zaproponować tańszy zamiennik o tej samej substancji czynnej, jeśli taki istnieje. Jeśli zależy Ci na oszczędności, zapytaj o najtańszy refundowany odpowiednik.
A co z receptą refundowaną za granicą
Refundacja NFZ działa w polskich aptekach. Jeśli realizujesz e-receptę w aptece w innym kraju Unii Europejskiej, płacisz na miejscu pełną cenę leku, a o zwrot kosztów występujesz później do NFZ na wniosek. Za granicą nie ma też realizacji częściowej, więc lek odbierasz w całości albo wcale. To kolejny powód, żeby o poziom refundacji zadbać jeszcze w polskiej aptece.
Podsumowując: refundacja to sprawa leku i Twoich uprawnień, a nie tego, czy receptę dostałeś przez internet. Teleporada nie odbiera prawa do refundowanego leku, o ile lekarz wystawia recepty refundowane i lek Ci przysługuje.